Delirium

C'est de la racaille ? Eh bien, j'en suis ! – Alèssi Dell'Umbria

Κατηγορία: Stories

σημειώσεις για την «προσφυγική κρίση»

Προς αποφυγή παρεξηγήσεων και για συγκεκριμένους λόγους που θα τεθούν παρακάτω προτιμώ να μιλάω για «προσφυγικό ζήτημα» και όχι για «προσφυγική κρίση», έναν όρο που χρησιμοποιείται κατ” εξακολούθηση από τα καθεστωτικά μίντια και από αρκετούς συμμετέχοντες στη συζήτηση (στο debate για να είμαστε και λίγο μοντέρνοι) που αφορά τις προσφυγικές εκτοπίσεις και γενικότερα τις μεταναστευτικές κινήσεις πάνω στον πλανήτη.

Η χρήση του όρου «προσφυγική κρίση» αποτελεί μια θεσμική, επίσημη, «ορθολογική» περιγραφή ενός κοινωνικού-οικονομικού ζητήματος που διαστρεβλώνεται εσκεμμένα από την πλευρά του κυρίαρχου λόγου. Όπως όλα τα κοινωνικά ζητήματα στο καπιταλιστικό κύκλωμα του θεάματος ξεφτίζουν από την ουσία τους, τις αιτίες και τα αποτελέσματά τους, έτσι και η «προσφυγική κρίση» αντικειμενικοποιείται με τέτοιο τρόπο από τα μίντια, τους «ειδικούς» και όσους εκφέρουν σχετικό λόγο ώστε αυτό που καταφέρεται είναι μια αποστασιοποίηση από τον πραγματικό πυρήνα του προσφυγικού ζητήματος: η καπιταλιστική κρίση δημιουργεί περιφράξεις, εκτοπίσεις και προετοιμάζει, όπως έχει δείξει η αιματηρή ιστορία των «κρίσεών» της, νέες πρωταρχικές συσσωρεύσεις κέρδους. Για τον αντικαπιταλιστικό λόγο τουλάχιστον, δεν πρέπει να υπάρχει «προσφυγική κρίση» παρά μόνο καπιταλιστική.

Οι τόνοι της «Αποκάλυψης» με την οποία φορτίζεται η σχετική συζήτηση, τόσο από την «ξενοφοβική δεξιά» όσο και από την «προοδευτική αριστερά», υπερ-δραματοποιούν, κατασκευάζουν φόβο, στοχεύουν στην κινηματική παράλυση, συμβάλλουν με λίγα λόγια στην απενεχοποίηση του Κεφαλαίου ως σχέση και ως φονική μηχανή αναπαραγωγής της ανθρώπινης ζωής. Ο George Caffentzis είχε εύστοχα διαβάσει γύρω στο 1980 τις υπόνοιες της συζήτησης γύρω από την «πετρελαϊκή κρίση» του 1973. Έλεγε τότε πως κάθε φορά που το μοντέλο της εκμετάλλευσης γίνεται ανυπόφορο και χρειάζεται να βρει διέξοδο, να αναδιαρθρωθεί, το Κεφάλαιο κάνει νύξεις για την ανθρώπινη θνησιμότητα, ότι δηλαδή έρχεται το τέλος του κόσμου. Το τέλος του κόσμου δεν ήρθε τότε όπως δεν θα έρθει και τώρα, τουλάχιστον όπως θέλει να το παρουσιάσει το σχέδιο της παγκόσμιας καπιταλιστικής μηχανής.

Τότε, το κεντρικό επιχείρημα ήταν η σπάνη των αγαθών, τώρα το επιχείρημα διαρθρώνεται γύρω από την σπάνη της ανθρώπινης ζωής, το πόσο ευάλωτη και εύθραυστη είναι – μία από τις λίγες βεβαιότητες αυτής της ζωής (ο θάνατος) γίνεται στα χέρια του Κεφαλαίου ένας καθεστωτικός εκβιασμός, μια φυσιολογική απειλή με …μεταφυσικές διαστάσεις: «κοίτα τι γίνεται με τους πρόσφυγες, σειρά έχετε οι υπόλοιποι».

re_migr_welcome

Παρά τις προσφυγικές απώλειες σε θάλασσα και στεριά, παρά τον θάνατο που θέλει να διαχειριστεί (και μ” αυτόν ν” απειλήσει) η πολιτική έκφραση του Κεφαλαίου που, μεταξύ άλλων, αποκαλείται ως «Ευρώπη-Φρούριο», υπάρχει μια πραγματικότητα που αποκρύπτεται στις διάφορες αναλύσεις του ζητήματος, ένα δεδομένο γύρω από το οποίο διαμορφώνεται το σύγχρονο προλεταριάτο. Σύμφωνα με στοιχεία που πρόερχονται από έναν θεσμικό οργανισμό όπως είναι ο ΟΗΕ, ένας στους 122 κατοίκους του πλανήτη είτε είναι πρόσφυγας, είτε εκτοπισμένος εσωτερικά (στη χώρα γέννησής του) ή αναζητά άσυλο. Με όρους πληθυσμού, θα μιλούσαμε για την 24η μεγαλύτερη χώρα του κόσμου. Με κοινωνικο-οικονομικούς όρους θα μιλούσαμε για έναν ανηλεή πόλεμο που έχει εξαπολύσει το κεφαλαιοκρατικό σύστημα παραγωγής, για μια παγκόσμια διεύρυνση του κράτους έκτακτης ανάγκης για το οποίο έγραφε ο Βάλτερ Μπένγιαμιν και το οποίο συνεχίζει να θεμελιώνεται σε μεγαλύτερα στρώματα καταπιεσμένων.

Η εργατική διαχείριση των προσφυγικών και μεταναστευτικών ρευμάτων, ανομολόγητη ως τέτοια από θεσμικά και παρα-θεσμικά όργανα, έχει ήδη στηθεί καμιά δεκαριά χρόνια πριν. Ο σχετικός μηχανισμός όπως εξηγεί ο Αποστόλης Φωτιάδης δεν έχει στηθεί για να «λύσει» το ζήτημα: από τη μια το νομικό πλαίσιο του ασύλου, των κέντρων υποδοχής και της πολιτικής των απελάσεων και από την άλλη η χρηματοδότηση των (στρατιωτικών και αστυνομικών) επιχειρήσεων που λειτουργούν επιθετικά και αποτρεπτικά αναπαράγοντας συστηματικά μια πολεμική βιομηχανία.

Οι κυρίαρχοι κρατικοί και υπερ-κρατικοί διαχειριστές μέσα από το επίσημό οργανό τους, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, άρχισαν από τον Μάιο να ανακοινώνουν τις προθέσεις τους που δεν είναι άλλες από την περαιτέρω στρατιωτικοποίηση των συνόρων και από τον έλεγχο των μεταναστευτικών ροών: με τοποθέτηση αξιωματούχων σε τρίτες χώρες για τη συλλογή και ανάλυση πληροφοριών σχετικά με τις μετακινήσεις, δημιουργείται ένα σύγχρονο πολιτικό καθεστώς αποικιοκρατίας, ένα διευρυμένο δια-κρατικό στρατόπεδο διαχείρισης εργατών.

Το ασφυκτικό αυτό πλαίσιο για τον κόσμο της εργασίας έχει στόχο να δυσχεράνει την ταξική πάλη από την πλευρά των μετακινούμενων προλεταριακών στρωμάτων. Γι” αυτό και η οργάνωση της θεσμικής συζήτησης γύρω από το προσφυγικό ζήτημα γίνεται με τους όρους που αναφέρθηκαν πρωτύτερα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το «debate» για την χρήση του όρου «πρόσφυγας» ή «μετανάστης» το οποίο στήθηκε σχεδόν ταυτόχρονα με τις ανακοινώσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής λόγω των αυξανόμενων προσφυγικών ναυαγίων που δημοσιοποιούνταν.

Από τη μια πλευρά το δίκτυο Al Jazeera με τη δημόσια τοποθέτησή του για την επιλογή της λέξης «πρόσφυγας» αντί «μετανάστης», ξετύλιξε έναν συλλογισμό που αναφερόταν στην χώρα προέλευσης των ανθρώπων που φτάνουν στη Μεσόγειο (Συρία, Αφγανιστάν, Ιράκ, Λιβύη, Ερυθραία, Σομαλία κλπ) και στις συνθήκες που τους ώθησαν να φύγουν. Το κύριο επιχείρημα είναι ότι οι περισσότεροι από αυτούς απέδρασαν από τον κίνδυνο του πολέμου και άρα πρέπει να ονομάζονται ως αυτό που είναι θεσμικά και νομικά: πρόσφυγες. Η χρήση του όρου «μετανάστης», επισημαίνει το Al Jazeera, έχει τελείως απονοηματοδοτηθεί από τα μίντια και τις πολιτικές ελίτ ενώ έχει καταντήσει να σημαίνει έναν απλό αριθμό, έναν όρο που χρησιμοποιείται «αρνητικά» στη βάση του ρατσισμού, με λίγα λόγια αποτελεί μια «ενόχληση» (nuisance). Το διεθνές δίκτυο καταλήγει λέγοντας ότι δεν θέλει να συμβάλλει στην παραπάνω παραπλανητική διαδικασία, δίνοντας πάτημα σ” όλους αυτούς που «βλέπουν» μόνο οικονομικούς μετανάστες.

Στη διάκριση μεταξύ αυτών των δύο όρων, επιμένει και η Υπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR), αναφερόμενη στα νομικά δικαιώματα και τις νομικές ευθύνες που έχει κάθε κράτος, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, απέναντι στην ιδιότητα του πρόσφυγα. Για τους μετανάστες, σημειώνει, το κάθε κράτος μεμονωμένα διατηρεί διαφορετική νομοθεσία και διαφορετικές πολιτικές.

Η διάκριση αυτή σε δικαιακό και συνεπώς σε πολιτικό επίπεδο εξαφανίζει την «οικονομία» της μετανάστευσης και της προσφυγιάς που δεν είναι άλλη από την πυροδότηση κρίσεων και εκτοπίσεων των καπιταλιστικών μηχανισμών της δύσης σε συνεργασία με ντόπια, διεφθαρμένα καθεστώτα, στα πλαίσια αποικιοκρατικών πολιτικών που βοηθούν το Κεφάλαιο να αυτο-αξιοποιηθεί.

Την ίδια στιγμή, το να χρησιμοποιείται ο όρος «πρόσφυγας» σε βάρος του «μετανάστη», υποβιβάζει μια μακρά μεταναστευτική ιστορία, βάζει σε λήθη τις αιτίες εκτόπισης και μετακίνησης της εργατικής τάξης εκεί όπου το κεφάλαιο δημιουργεί τον χωροχρόνο του, το πλαίσιο εκμετάλλευσής του.

Ο ΟΗΕ μπορεί να δηλώνει κατηγορηματικά ότι «οι μετανάστες δεν επιλέγουν να μετακινηθούν εξαιτίας μιας άμεσης απειλής ή λόγω κινδύνου της ζωής τους […] δεν αντιμετωπίζουν τα ίδια εμπόδια με τους πρόσφυγες στο να επιστρέψουν […] συνεχίζουν να απολαμβάνουν την προστασία της κυβέρνησής τους», ωστόσο, οι ριψοκίνδυνες επιλογές ενός οικονομικού μετανάστη από χώρες όπως το Πακιστάν, το Κασμίρ ή αλλού είναι προδιαγεγραμμένες λόγω της κοινωνικής και οικονομικής κατάστασης που λειτουργεί καταλυτικά στη δίωξή του. Οι προηγούμενες γενιές μεταναστών εργατών γεννιούνται σε χώρες όπου ο πολιτικός αυταρχισμός και η ένταση του οικονομικού πολέμου δεν τους αφήνουν άλλη επιλογή.

Μπορεί οι σφαίρες να μην σφυρίζουν στ” αυτιά τους (μπορεί όχι με την ίδια συχνότητα και ένταση), μπορεί «το επείγον» τους να μην είναι το ίδιο μ” εκείνο των προσφύγων, ωστόσο κρίνοντας από την προσοδοφόρα βιομηχανία απελάσεων που τρέφει το σκέλος της ευρωπαϊκής γραφειοκρατίας, αντιλαμβάνεται κανείς ότι τεράστια κομμάτια του παγκόσμιου προλεταριάτου εξωθούνται συστηματικά εκ νέου σε συνθήκες αβίωτες, σε συνθήκες που τους ωθούν να πάρουν το ρίσκο ενός φονικού ταξιδιού, στα χέρια κάποιου διακινητή (άλλος ένας κρίκος της αλυσίδας, όχι βέβαια της τάξεως της κρατικής ισχύος, που κερδίζει από τις εκτοπίσεις της εργατικής τάξης).

Ο πόλεμος από τον οποίο αποδρούν οι Σύροι και άλλοι πρόσφυγες είναι πραγματικός. Πρόκειται για τον ίδιο, πραγματικό και βιωμένο μέχρι το μεδούλι οικονομικό πόλεμο που έχει εξαπολύσει ο καπιταλισμός των ημερών μας στην παγκόσμια εργατική τάξη, στους μετανάστες σ” όλο τον κόσμο. Η συζήτηση για την προσφυγική ή μεταναστευτική ιδιότητα έρχεται να «θολώσει» αυτόν τον πόλεμο, επιχειρεί στο όνομα «των ανθρώπινων δικαιωμάτων» να αφανίσει την πραγματικότητα της ταξικής πάλης και των πρωταγωνιστών της.

Το κείμενο δημοσιεύτηκε στις 29 Σεπτεμβρίου στο thecricket.gr

Η ζωή στα χωράφια

σημειώσεις από έναν αστικό κώλο

Αυτό το καλοκαίρι, η ζωή στα χωράφια κύλησε όπως μάλλον κυλά τα τελευταία χρόνια σε κάθε γωνιά της τιμημένης ελληνικής υπαίθρου˙ αυτής ντε, της ευλογημένης με λαχανικά και φρούτα, με μπόλικο ήλιο, τίγκα στο χώμα και την πέτρα, με αφεντικά α’ και β’ διαλογής και με εργάτες παντός καιρού.

Μετανάστες βέβαια, μην πάει ο νου σας στο κακό.

Οι έλληνες είναι «φτιαγμένοι» για τις πιο ελαφριές σωματικά εργασίες, με σημείο εκκίνησης παντός τύπου διαταγή, υπόδειξη ή «ορμήνεια». Μόνο κάτι πιτσιρικάδες, μετρημένοι στις ρόδες ενός τρακτέρ, κάνουν κανα χαρτζιλίκι πλάι σε συνομηλίκους τους αλβανούς, βούλγαρους, αφρικανούς. Μην πάει (πάλι) ο νους σας στο κακό, αυτό γίνεται με διαφορετικούς όρους βέβαια, άλλο μεροκάματο, άλλη μεταχείριση και λοιπά.

για μια φυσιολογία της εργασίας

horafia_1Αλήθεια τώρα, ποια μικρο-μεσο-whatever αστική πλατούλα μπορεί πραγματικά να καταλάβει την αντοχή που χρειάζεται η γη όταν δουλεύεις πάνω της, ιδίως όταν δεν το κάνεις για τον εαυτό σου ή για να το μοιράζεσαι με άλλους, αλλά για χίλια δύο μικρομεσαία ή και τρισμέγιστα αφεντικά της ελληνικής υπαίθρου;

Αλήθεια τώρα, για να απαντήσουμε, μόνο ο μετανάστης εργάτης γης μπορεί να δώσει μια, κάποια απάντηση. Οπωσδήποτε, όχι μία που θα βρίσκεται κοντά στην σωματο-ψυχοσύνθεση της ντόπιας εργατικής διανόησης.

Το ελάχιστο που μπορεί να συνεισφέρει ένας αστικός κώλος σε μια περιγραφή της φυσιολογίας της εργασίας στα χωράφια είναι ότι πρόκειται για μια βαριά ζωή: σήκω 6 ώρα το πρωί, πήγαινε στην πλατεία να περιμένεις να σε πάρει το αφεντικό για δουλειά -αν δεν σε πάρει, σημαίνει ότι κάτι του έχεις κάνει, ενδεχομένως πήρες κανα ρεπό και διέκοψες το ρεκόρ συνεχόμενων ημερών που επιτάσσει η δουλειά, οι παραγγελίες και τα σούπερ-μάρκετ που πρέπει να είναι γεμάτα, γιατί η κατανάλωση τελευταία έχει ξεφύγει, λέμε τώρα-, μπες στο χωράφι με το θειάφι και ξεκίνα να κόβεις ντομάτα, πιπεριές, μελιτζάνες, όλα τα καλά.

Για το επόμενο 8ωρο η επίκυψη είναι η κυρίαρχη σωματική στάση εργασίας που είναι απαραίτητη για το περιδιαβαίνειν ανάμεσα στα χαριτωμένα, γεμάτα θειάφι και φάρμακα φυτά και το επακόλουθο κόψιμο των καρπών.

Επίκυψη όχι στατική και άχαρη, αλλά συνδυασμένη με το τράβηγμα ενός τελάρου (σε όπισθεν πορεία) που ολοένα γεμίζει και βαραίνει από τον ευλογημένο καρπό.

Σε ένα δεύτερο αλλά όχι ήσσονος σημασίας επίπεδο, η επόμενη σωματική απαίτηση για την ταχεία και αποδοτική (ευρύτερα μιλώντας «αναπτυξιακή») αποκομιδή του καρπού, είναι η μπαμ μπαμ κίνηση του καρπού των δαχτύλων του χεριού του ώμου, που με περισσή τσακαλοσύνη αρπάζει τον καρπό και τον τοποθετεί στο τελάρο.

Οι χρόνοι όλων αυτών των κινήσεων δεν ποικίλλουν, δεν υπάρχει με άλλα λόγια χρόνος για καλλιτεχνίες. Υπάρχει το αόρατο χέρι της αγοράς, που τελικά δεν είναι τόσο αόρατο – δια γυμνού οφθαλμού είναι οι έμποροι, οι μεσάζοντες και οι υπεραγορές που παραγγέλνουν όποτε «πρέπει», παραγγέλνοντας παράλληλα στον εργάτη γης περισσότερη εντατικοποίηση εργασίας: «πιο γρήγορα», επιμήκυνση ωραρίου (ο καύσωνας δεν είναι ανασχετικό στοιχείο 8ώρου διότι «οι μετανάστες αντέχουν, είναι σκυλιά») και διάφορα άλλα φυσιολογικά για την φυσιολογία των αγροτικών εργασιών.

Για τα πόδια και την ορθοστασία, δεν συντρέχει λόγος περιγραφής, βάλτε τη φαντασία σας να δουλέψει (καλύτερα από το να δουλεύει το σώμα, πιστέψτε το).

    φιγούρες και κουβέντες

Οι φιγούρες στην ελληνική αγροτική ύπαιθρο είναι μια ιστορία η καθεμιά από μόνη της˙ όλες μαζί συνθέτουν ένα τμήμα της εργατικής ιστορίας και της κοινωνικής υφής του ελληνικού κράτους στη μεταπολίτευση.

«Δεν βλέπουμε συχνά έλληνες να δουλεύουν στα χωράφια σαν και μας. Οι συνομήλικοί μου ούτε που θέλουν ν’ ακούσουν για χωράφι. Ο νους τους όλο στα μηχανάκια είναι. Ακόμη και μερικοί που έχουν οι πατεράδες τους κτήματα μου πουλάνε μούρη ότι δουλεύουν και κουράζονται. Εγώ πληρώνω τα φροντιστήρια μου, πληρώνω για το σπίτι, πληρώνω όπου υπάρχει ανάγκη», λέει ο αλβανός 17χρονος Κλ.

Τα αλβανικά χέρια που κόβουν ντομάτες και κουβαλάνε καρπούζια από το πρωί μέχρι το βράδυ, είναι μερικά από εκείνα τα χέρια που έχτισαν όλη την αθήνα την ώρα που ο οργασμός των ολυμπιακών αγώνων ήθελε τους ντόπιους να γίνονται δικηγόροι, γιατροί, διαχειριστές της επικοινωνίας και της αίγλης.

Ο κατ’ επίφαση αλβανικός κομμουνισμός, «σκατά με κρεμμύδια», όπως τον περιέγραφαν κάποιοι μεγαλύτεροι αλβανοί, σε συνεργασία με τα μούτρα του ελληνικού καπιταλισμού έστειλε φθηνό εργατικό δυναμικό στην ξεχωριστή γενιά των ελλήνων wannabe αφεντικών.

«Δουλέψαμε πολύ και σκληρά, στην Αθήνα, την Χαλκίδα όπου είχε δουλειά. Τα μεροκάματα τότε ήταν πολύ καλύτερα μέχρι και 60 ευρώ αλλά δεν είχαμε πάντα ασφάλιση, ανάλογα το αφεντικό. Θυμάμαι μια φορά όταν ήταν το ΠΑΣΟΚ πάνω, δουλεύαμε σ’ ένα νησί για έναν στο κόμμα – πρώτη και τελευταία φορά είχα ζήσει κάτι τέτοιο. Αφού τελειώσαμε τη δουλειά, μας έκανε ένα τραπέζωμα (σ’ όλους τους εργάτες) να μας ευχαριστήσει… πολύ ενδιαφέρονταν για μας τότε…», λέει ο Α.

Τα μεροκάματα στην Αλβανία (οικοδομές, δημόσια έργα, σερβιτοριλίκια κ.λπ) αυτήν την ώρα που μιλάμε είναι γύρω στα 6 ευρώ την ημέρα, μ’ ένα κόστος ζωής που ιδίως στις πόλεις κάνει απαγορευτική την παραμονή και τη διαβίωση. «Αμα πας στα Τίρανα, θα δεις κόσμο να ψάχνει στα σκουπίδια», λένε.

«Είναι καλοί εργάτες, σκληροί, αντέχουν», λένε οι ντόπιοι. Το μεροκάματό τους δεν πέφτει κάτω από τα 25 ευρώ αλλά καμιά φορά τσαντίζονται όταν τα αφεντικά υποτιμούν την «εργατικότητά τους» δίνοντας χαμηλότερα μεροκάματα σε πακιστανούς ή αφρικανούς. Είναι εκείνες οι συχνές στιγμές που η ταξική συγκρότηση πάει περίπατο – η κάθε εθνότητα διαπραγματεύεται διαφορετικά με το αφεντικό.

Στην ουσία οι διαδρομές, η σκληρότητα και οι δυσκολίες αλλάζουν. Άλλοτε έρχεσαι περπατώντας από τη βόρεια Αλβανία, περνώντας την Πίνδο και άλλοτε δίνεις 4.000 δολάρια σε δουλέμπορο για τη διαδρομή Ερυθραία-Ελλάδα. Αλλά μπροστά στην ανάγκη της επιβίωσης, οι διαδρομές ξεχνιούνται, οι παρεξηγήσεις γεννιούνται, η εθνική ταυτότητα συνδεδεμένη με την εξασφάλιση μεροκάματου αλλοιώνει τον διεθνιστικό χαρακτήρα της εργατικής συνείδησης και τάξης.

horafia2Οι κουβέντες όμως είναι κουβέντες, οι ματιές είναι ακόμη ανθρώπινες˙ μπορεί να μην υπάρχει πολιτική οργάνωση αντάξια των προοπτικών του κομμουνιστικού θεωρήματος και της κοινωνικής αυτοδιαχείρισης που οι αστικοί μας κώλοι διαβάζουν δώθε κείθε, ωστόσο η συνείδηση είναι εκεί: η ιστορία των καταπιεσμένων δεν ξεχνιέται εύκολα, είναι βίωμα συνεχές, συσσωρεύεται, ξεσπάει, καταστέλλεται, παραδίδεται, εξεγείρεται, ζει.

Ένας shqiptar (έτσι αποκαλούνται μεταξύ τους οι αλβανοί και έτσι με αποκαλούσαν για όσο καιρό βρέθηκα δίπλα τους) μου έδειξε μια μέρα τον ιδρώτα στο καπέλο του. «Κοίτα πως έχει γίνει, βλέπεις; Είναι σαν τη γραμμή των βουνών εκεί πάνω», είπε δείχνοντας την κορυφογραμμή του βουνού πάνω από το χωράφι.

Μια άλλη μέρα, ένας άλλος shqiptar, τη στιγμή που όλοι κοιτούν πόση ώρα έχει μείνει για το σχόλασμα (αξεπέραστη εργατική συνήθεια που είτε σε γεμίζει κουράγιο όταν ο χρόνος που απομένει είναι λίγος είτε σ’ απογοητεύει αν είναι περισσότερος απ΄ότι περίμενες), «εξεγείρεται».

«Μαλακίες, κάθε μέρα τα ίδια. Τι κοιτάμε πόση ώρα έχει μείνει; Νομίζουμε ότι χαιρόμαστε όμως αυτό που συμβαίνει είναι ότι μετράμε τα λεπτά της ζωής μας που φεύγουν και δεν ξανάρχονται».

Δημοσιεύτηκε  στο thecricket.gr στις 12 Σεπτεμβρίου 2014

Πέραμα: Εργαστήριο Πολιτικής Δυστοπίας

(Δημοσιεύτηκε στο thecricket.gr, 9 Ιουνίου 2014)

Περνώντας τη Λεωφόρο Δημοκρατίας και πηγαίνοντας προς το Πέραμα, δίπλα από τα καζάνια που λένε, υπάρχει κρεμασμένη πάνω στα φώτα του δρόμου μια σημαία με κέλτικο σταυρό, ένα φασιστικό σύμβολο που σε καλωσορίζει στην πόλη˙ σε μια εργατούπολη που η ανεργία και η φτώχεια έχουν τα «κλειδιά» της τα τελευταία 7-8 χρόνια.

Όσες προσπάθειες και αν έγιναν για να κατέβει η σημαία και η σημασία της, με τη μορφή βέβαια παρακλήσεων ή επισημάνσεων προς την απερχόμενη δημοτική αρχή Παντελή Ζουμπούλη, έπεσαν στο κενό. Όπως στο κενό είχαν πέσει πρόσφατα κάποιες προσπάθειες αντιφασιστών που ήθελαν να ακυρώσουν προεκλογική εκδήλωση της Χρυσής Αυγής στο δημαρχείο Περάματος.

Δεν ήταν λίγοι αυτοί που μίλησαν για ισχυρές πιέσεις, ακόμη και για τηλεφωνήματα που έγιναν μέσα από τον Κορυδαλλό όπου είναι προφυλακισμένα στελέχη της νεοναζιστικής οργάνωσης καθώς και ο πρώην πυρηνάρχης της Χ.Α. στο Πέραμα Γιάννης Λαγός.

Τα όποια τηλεφωνήματα βέβαια και οι όποιοι, κάμποσοι, τραμπουκισμοί, εντάσσονται στην στρατηγική την οποία σχεδιάζει και φροντίζει να υλοποιεί η οργάνωση στο Πέραμα αλλά και την ευρύτερη περιοχή του Πειραιά (Κερατσίνι, Νίκαια, Κορυδαλλός).

Μετά τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα στο Κερατσίνι, και ενώ έχει ανοίξει από τη σαμαρική κυβέρνηση η υπόθεση εσωτερικής αναδιάρθρωσης «εγκληματική οργάνωση Χρυσή Αυγή», η περιοχή του Πειραιά παραμένει ένα πεδίο εξόρμησης χρυσαυγίτικων ταγμάτων εφόδου, με τη διακριτική συνοδεία της ΕΛ.ΑΣ. (βλέπε ξήλωμα του πανό στο σημείο δολοφονίας Φύσσα, η πρώτη φορά που οι νεοναζί «ξαναβγαίνουν» από το καβούκι τους, και ταυτόχρονη επίθεση στο στέκι Ρεσάλτο. Πρόσφατα και στον αυτοδιαχειριζόμενο χώρο Pasamontana).

Εκτός από τις προκλήσεις που γίνονται ευρύτερα «γνωστές» λόγω μιντιακών αναφορών, βρίσκεται σε εξέλιξη μια συγκεκριμένη στρατηγική με πορείες σ’ αυτές τις γειτονιές, μοιράσματα φυλλαδίων, ρατσιστικές διανομές τροφίμων (Πέραμα) καθώς και επιθέσεις σε μετανάστες (βλ. επίθεση σε μετανάστη στο Περιβολάκι Νίκαιας).

Η επιρροή των νεοναζί και η ανοιχτότητα που απολαμβάνουν σ’ αυτά τα μέρη, χωρίς να μένει πάντα αναπάντητη σε επίπεδο γειτονιάς ή δρόμου, (επιπλέον, για κάποιο διάστημα μετά τη δικαστική τους περιπέτεια «μαζεύτηκαν», μέχρι βέβαια την πρόσφατη αναμπουμπούλα έξω από τα εκλογικά κέντρα του Πειραιά), γίνεται σε έναν κοινωνικό «ιστό» με συγκεκριμένα χαρακτηριστικά.

Έναν ιστό που έχει υφανθεί και υφαίνεται ταυτόχρονα με αντιφατικά στοιχεία: με φτωχοποίηση και μικροαστισμό, με περιθωριοποίηση και οράματα-επαγγελίες-συμφωνίες κοινωνικής/οικονομικής ισχύος.

Μια Ζώνη μέσα στη Ζώνη

«Όταν υπήρχαν δουλειές, όλοι ήταν βολεμένοι, υπήρχε ένα αλισβερίσι οικονομίστικο. Ήσουνα καλός συνδικαλιστής και έφερνες δουλειές και χρήματα: όλα ήταν μια χαρά. Τώρα έχουν αγριέψει τα πράματα», λέει ένας παλιός εργάτης στη Ναυπηγοεπισκευαστική Ζώνη. Όπως πάει η κατάσταση, με τα ελάχιστα μεροκάματα που υπάρχουν σήμερα (20 μεροκάματα το εξάμηνο στην καλύτερη των περιπτώσεων, λένε κάποιοι) υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να μην ξαναδουλέψει εκεί˙ όχι μόνο αυτός αλλά και χιλιάδες άλλοι.

Μέσα σε τρία χρόνια οι μόνιμοι απασχολούμενοι στη Ζώνη ανέρχονται στους 550 όταν πριν από το 2008 έφταναν τους 6.000.

«Πολλοί από εμάς δεν θα ξαναδουλέψουν», λένε στο Πέραμα. Για το αν και εφόσον χρειαστεί να ξαναδουλέψουν, εξαρτάται προς το παρόν από τα εφοπλιστικά και κρατικά σχέδια για όλη την πειραϊκή περιφέρεια.

Από το λιμάνι του ΟΛΠ που έχει παραδοθεί στην Cosco, με τις εργασιακές ταχύτητες να διαμεσολαβούνται από τις κεντρικές κρατικές συμφωνίες και από τους υπεργολάβους που αναλαμβάνουν να εδραιώσουν νέα εργασιακά κάτεργα (βλέπε περίπτωση Δημήτρη Μπατσούλη με τη «Διακίνηση Α.Ε.»), μέχρι τις φήμες που θέλουν καζίνο στο Πέραμα για έναν εξαθλιωμένο πληθυσμό ο οποίος θα φυτοζωεί, πλέον μέσα στο τζόγο˙ οι «επιστήμονες» του τζόγου ξέρουν καλά ότι οι επιχειρήσεις τους συντηρούνται από αυτούς που σταθερά και συστηματικά παίζουν μικροποσά, από τους φτωχούς που επιστρέφουν για να παίξουν ψίχουλα.

Μαρινάκης και Μελισσανίδης φαίνεται να έχουν διαφιλονικούμενα συμφέροντα στην περιοχή, με τον πρώτο λόγω του ισχυρού εμπορικού στόλου να καλοβλέπει το φιλέτο του ΟΛΠ και με τον δεύτερο, όπως λένε στις γειτονιές, να θέλει το παλιό εργοστάσιο του Κεράνη για να μπει στο χώρο των συμβατικών ή τύπου toll αποθηκών.

Στην προετοιμασία της διάδοχης κατάστασης, η οποία βρίσκεται σε εξέλιξη, έρχεται να «κολλήσει» το ξυλοκόπημα μελών του ΠΑΜΕ τον Σεπτέμβρη του 2013 αλλά και η παρουσία των χρυσαυγιτών στη Ζώνη με τον Λαγό, τον Παναγιώταρο και τους λοιπούς ντόπιους οι οποίοι διακήρυτταν την επιθυμία τους για χαμηλότερα μεροκάματα, «μαζί με τους εφοπλιστές μας γιατί από κει πέρα εξαρτιόμαστε» (αναλυτικά ΕΔΩ για τη δικογραφία της επίθεσης στο Πέραμα, και τη διαχείριση του ζητήματος από τον Λαγό).

Σύμφωνα με πληροφορίες, από τα 30 άτομα που είναι στο σωματείο που ίδρυσε η Χρυσή Αυγή, οι 25 είναι εργολάβοι στη Ζώνη και οι υπόλοιποι εργάτες. Ήδη έχουν δει το φως της δημοσιότητας ρεπορτάζ (εδώ καιεδώ) που αφορούν τον Περικλή Μουλιανάκη, πυρηνάρχη της Χ.Α. στο Πέραμα και υποψήφιου αντιπεριφερειάρχη στον Πειραιά.

Ο Μουλιανάκης που δηλώνει μέχρι σήμερα ότι «θα τελειώσει» τους λακέδες του ΠΑΜΕ, έχει συστήσει, σύμφωνα με το «Έθνος», εταιρεία ενοικίασης εργαζομένων ενώ την ίδια ώρα συμμετέχει ως γραμματέας Οργανωτικού στην ΠΟΥΑΧΦ, μιας συνδικαλιστικής όπως χαρακτηρίζεται ένωσης στο χώρο της ασφάλειας χρηματαποστολών-φυλάκων.

Η παρουσία των χρυσαυγιτών στη Ζώνη έχει ενταθεί τα τελευταία 2-4 χρόνια. Όπως λένε παλιότεροι, αρκετοί από αυτούς ήταν στα σωματεία «μαζί με Πασόκους, ή Νεοδημοκράτες, δεν ήταν φανερά Χ.Α.».

Στο δρόμο και στα γραφεία

Οι συνεχείς απειλές και γύρες των Χρυσαυγιτών στην περιοχή, ένα μήνα πριν τις εκλογές εντοπίστηκαν από «τα Νέα», και τον δημοσιογράφο Γιάννη Παπαδόπουλο. Αν κανείς περπατήσει στο Πέραμα θα δει στους τοίχους σβησμένα και ξαναγραμμένα συνθήματα της Χρυσής Αυγής και του ΚΚΕ.

Μετά τη δολοφονία του Φύσσα και παρά τις τότε καταδίκες της ηγεσίας της Χρυσής Αυγής για τον θάνατο του Κερατσινιώτη, ο πόλεμος στους τοίχους παρουσιάζει ένα ιδιότυπο χαρακτηριστικό, για κάποιον που παρατηρεί στενά τα τεκταινόμενα.

«Πριν τη δολοφονία Φύσσα, τα συνθήματα της Χρυσής Αυγής ήταν γραμμένα με μαύρο χρώμα και του Ολυμπιακού -αν δει κανείς και στις γύρω περιοχές- ήταν γραμμένα με κόκκινο χρώμα. Μετά τη δολοφονία του Φύσσα τόσο τα συνθήματα της Χρυσής Αυγής όσο και του Ολυμπιακού είναι γραμμένα με μαύρο. Λίγο περίεργο τα συνθήματα του Ολυμπιακού να είναι γραμμένο με μαύρο, δε νομίζετε;….».

Οι σχέσεις μιας μερίδας της κερκίδας του Ολυμπιακού με την Χρυσή Αυγή έχουν ήδη εκτεθεί: διαβάστε σχετικά εδώ και εδώ. Όσο θα περνάει ο καιρός η σχέση αυτή θα γίνεται ολοένα και πιο ορατή, στην ευρύτερη περιοχή του Πειραιά, μια σχέση η οποία θα διασυνδέεται, όπως θα δούμε στο μέλλον, μεταξύ της Χρυσής Αυγής και του νέου πολιτικού σχηματισμού που ηγούνται οι Μώραλης-Μαρινάκης.

Επιστρέφοντας στο Πέραμα, και το πείραμα των κρατικών και εφοπλιστικών σχεδίων που διεξάγεται εκεί, αντιλαμβάνεται κανείς ότι η πάταξη της Χρυσής Αυγής δε φαίνεται να πηγαίνει όπως …παρουσιάζεται.

Διάφορες φιγούρες κοσμούν με την δραστήρια παρουσία τους την πιο «σοβαρή» Χρυσή Αυγή.

Με μια ματιά στο συνδυασμό του Μουλιανάκη, συναντά κανείς υποψηφίους όπως ο οδηγός και φρουρός του Ν. Μιχαλολιάκου Σωτήρης Δεβελέκος, ο Χρήστος Κυριτσόπουλος που πρωτοστατούσε στο Πέραμα για το σωματείο, ο προφυλακισμένος Μάκης Μπαρέκας και ο Νεκτάριος Σαλούφας, προσωπικός φρουρός του βουλευτή Πειραιά της ΧΑ Νίκου Κούζηλου και συμμέτοχος μεταξύ άλλων σε επίθεση κατά της ΚΕΕΡΦΑ στον Πειραιά, τον Μάρτη του 2012 (αναλυτικά και εδώ).

Στο Πέραμα, όσοι λίγοι προσπαθούν να οργανωθούν απέναντι στον κέλτικο σταυρό που κοσμεί την είσοδο της πόλης, βρίσκονται υπό πίεση. Κάθε φορά που η Ανοιχτή Συνέλευση Περάματος κάνει μια δράση, ένα μοίρασμα τροφίμων (χωρίς φυσικά χρυσαυγίτικες προτιμήσεις) συναντά συνεχώς διαμαρτυρίες και γκρίνιες.

Όταν πρόσφατα έκαναν δράση για την ελευθερία μετακίνησης στα μέσα μαζικής μεταφοράς, πολλοί καλοθελητές σταθμάρχες και λοιποί βρέθηκαν να ζητάνε πιεστικά ονόματα – ένα περίεργο πράμα, όμοιες πιέσεις δεν έχουν οι χρυσαυγίτες στην περιοχή.

Όσο για την τοπική αυτοδιοίκηση και τους «δημοκρατικούς» χώρους που φιλοξενεί, η ευγενική ανοχή απέναντι στη Χρυσή Αυγή επιβεβαιώνει τους καιρούς.

Τόσο το ΚΚΕ, όπως λένε μερικοί, προσπαθεί να αποφύγει την ευθεία αντιπαράθεση ή την όποια σύγκρουση για να μην χρεωθεί τη «θεωρία των άκρων».

Όσο για το ΣΥΡΙΖΑ, οι καταγγελίες, όπως πρόσφατα στην περίπτωση της εκδήλωσης στο δημαρχείο Περάματος, είναι μάλλον αόρατες. Η ύπαρξη της Χρυσής Αυγής που κόψει ψήφους από τη Νέα Δημοκρατία, είναι ένα ελκυστικό μικροπολιτικό παιχνίδι… (για το τουρλουμπούκι με τη Ζώνη και τον ρόλο του ΠΑΜΕ κατά καιρούς, χωρίς βέβαια να νομιμοποιείται το όποιο χρυσαυγίτικο σχέδιο, διαβάστε εδώ).

για τον Σ.

somniaphobia Σ΄ένα κελί στο Πέραμα τα μάτια ενός εργάτη από μακρινό μέρος ανοιγοκλείνουν ανθεκτικά μπροστά σε κάγκελα, μπάτσους και όπλα. Στ’ αυτιά του δεν φτάνουν οι ντουντούκες του εκλογικού τσίρκου που έχει στηθεί παραδίπλα στο κελί του. Πως όλοι ρε είναι τόσο σίγουροι ποια φωνή ακούγεται πιο δυνατά; Αν υπήρχαν μεγάφωνα για τις φωνές των φυλακών, θα μάτωνε το κεφάλι μας από την πίεση του ήχου.

Η ελευθερία είναι ένα περίεργο πράμα που κάνει την ψυχή να λειτουργεί όπως ακριβώς η καρδιά: συστολή – διαστολή. Έτσι και ο Σ., συστέλλεται μες το κελί, διαστέλλεται όταν σκέφτεται ότι θέλει να δει τον γιο του. Συστέλλεται άμα του δώσεις ένα τσιγάρο, διαστέλλεται όταν σε κερνάει μια μπίρα. Συστέλλεται άμα σε βλέπει στενοχωρημένο, διαστέλλεται όταν σε κάνει να γελάς.

Συστολή, διαστολή.

Πρέπει, λένε, να ζήσεις τη «ζωή στην ολότητά της». Κενή θεωρητική ασχήμια, όταν κομμάτια μας φυλακίζονται μέρα με τη μέρα,  όταν οι ματιές μας αστράφτουν καχύποπτες και οι φλέβες σκάνε στο ναρκοπέδιο εδώ γύρω – στην ολότητά της η ζωή είναι ένα «φυσιολογικότατο», επομένως, ένα σκληρό ζήτημα.

«Καταλαβαίνετε», έλεγε απολογητικά ο Μπρεχτ.

«Μόνο και μόνο εξ’αιτίας της αναταραχής που όλο πλήθαινε // στις πολιτείες μας με την πάλη των τάξεων // μερικοί απο ‘μας αποφασίσαμε τα χρόνια τούτα // να μη μιλάμε πια για πολιτείες θαλασσινές, // για χιόνια πάνω στη σκεπή, για τις γυναίκες, // για τ’ άρωμα των ώριμων μήλων στο κελάρι, // για της σάρκας τις αισθήσεις // για όλα όσα κάνουν τον άνθρωπο απαλό κι ανθρώπινο».

Καταλαβαίνουμε, μάλλον.

Οι Σ. αυτού του κόσμου μιλάνε καλύτερα για τη ζωή στην ολότητά της.

Stifling free expression to sell bonds

Greece-protestIn a televised address last Thursday, Greek Prime Minister Antonis Samaras thanked the Greek people for the sacrifices they endured during the past four years as the country underwent the harshest austerity measures since emerging from World War II.  While hailing the country’s return to the international finance markets after a four-year absence, the prime minister and the coalition government glossed over policies that have resulted in a negative environment for free expression — whether through protests or the press.

Along with the “world of labor” being constantly undervalued, the policies put in place are having a huge impact on the freedom of speech. In a more precise manner, the non-dominant anti-state and anti-government political discourse produced by certain political spaces such as the radical left and anarchists poses a serious threat to the government propaganda. Political dissidents are being targeted, arrested and systematically abused for protesting against the government. At the same time, press freedom is under attack when attempting to speak about the costly agreements with the troika. Also, recent struggles for education came face to face with police interference and student profiling.

The economic implications of the Greek austerity drive are falling mostly on the working class, who are losing hard won benefits without their unions taking a clear stand against the rollbacks. The government is currently legislating a new round of liberalization measures.

On 9 April, an anti-austerity strike was held in Athens with thousands of people rallying against government policies. Although the strike lacked the mass participation and intensity of past rallies, as in 2012, demonstrators managed to manifest their dissent against sweeping socio-econonic measures.

According to the latest data from the Hellenic Statistical Authority, Greece’s unemployment in January 2014 was 26.7%, up from 26.5% a year ago and down from 27.2% in December. The same figure back in January 2009 was at 8.9%. The economic downfall can be clearly seen at the unemployment rate among 15-24 years old and 25-34 years old: 56.8%  and 35.5% respectively.

Workfare policies through voucher programmes, initially introduced as a government solution to unemployment, exploit the large reserve of unemployed while undermining the ability to collectively bargain working conditions and pay.

“It is a dead end. If you take a closer look today -a day of strike-, you will see that many coffee shops and sales shops are open. Austerity measures, up to now, seem to be effective in dividing working class people and overturn any social struggle. There’s still a long way to fight properly…”, a 29 year-old protester, who has been unemployed for two years, told Index on Censorship.

Human rights abuses against immigrant workers — the most undervalued part of workforce in Greece — confirm the agenda of a police state flirting with racism and xenophobia.

The dramatic escalation of refugee and migrants’ mistreatment, both by the state and the banned neo fascist party Golden Dawn is indicative. In a recent provocation some Golden Dawn followers organized an intimidating gathering outside the offices of Medecins du Monde, an NGO that provides medication and healthcare services to immigrants as well as Greeks.

However, mainstream media outlets have failed to report on the contradictions that arise from Golden Dawn’s background and relationships. Index on Censorship has thoroughly reported on the affinities of the right and the far-right political spectrum and has identified some key actors that connected ruling party New Democracy with Golden Dawn. One of them, was the former cabinet secretary Panayiotis Baltakos.

Baltakos was recently forced to resign over a leaked video, which showed him having a conversation with the spokesman of Golden Dawn Ilias Kasidiaris. In the video, Baltakos admitted that the government had to press judges to prosecute Golden Dawn’s former members of parliament.

It is worth noting that a year ago, Baltakos had allegedly said that cooperation between New Democracy and  Golden Dawn in upcoming elections is “undesirable but not an unlikely possibility”.

The continuous flirting between the ruling New Deomocracy and the now-banned Golden Dawn either takes the form of a “relationship” or of a “conflict”. It is shaping the news agenda and it sets the tone ahead of the European and local elections in May.

In an e-mail interview that took place in January, Index asked Cas Mudde, assistant professor in the Department of International Relations at the University of Georgia, in whose interest is the threat of the far-right is working.

“I would expect that the far right today wins mostly from mainstream right-wing parties – in many countries they won over the left-wing voters in the late-1980s/early-1990s. At the same time, they often attract many new and former non-voters, who would probably traditionally have gone to the center-left”.

Mudde also claims, among other things, “that European politicians use the alleged threat of a far right resurgence, backed by the economic crisis thesis, to push through illiberal policies”.

In this context, on 11 April, German Chancellor Angela Merkel visited Athens. Aside from the mainstream media’s enthusiasm for the return to financial markets, few read between the lines. Merkel’s visit was a sign of support for the Greek government’s austerity measures – despite what the Greek public thinks

Experts warn that even now that “the mood has changed”, the debt crisis and the consequent austerity measures do not necessarily come to an end.

This article was published on 16 April 2014 at indexoncensorship.org

Αρέσει σε %d bloggers: